Công nghiệp xanh là xu thế tất yếu và là định hướng chiến lược cho sự phát triển bền vững của mọi quốc gia trong thế kỷ 21. Đây là một tiêu chuẩn quan trọng để doanh nghiệp có thể tồn tại và phát triển trong bối cảnh ngày nay. Hãy cùng BIOGENCY tìm hiểu chi tiết hơn qua bài viết sau nhé!
Công nghiệp xanh là gì?
Công nghiệp xanh (Green Industry) được định nghĩa là một mô hình phát triển công nghiệp hướng đến sự bền vững về kinh tế, môi trường và xã hội. Mục tiêu cốt lõi là tạo ra các sản phẩm và dịch vụ thông qua những quy trình sản xuất hiệu quả, giảm thiểu tối đa các tác động tiêu cực đến môi trường. Đây là một sự chuyển đổi căn bản từ mô hình công nghiệp truyền thống sang một mô hình cân bằng hơn.
Bản chất của công nghiệp xanh không chỉ dừng lại ở việc xử lý chất thải hay trồng thêm cây xanh quanh nhà máy. Công nghiệp xanh còn tác động vào toàn bộ vòng đời của sản phẩm từ khâu lựa chọn nguyên liệu cho đến khâu phân phối sản phẩm và cuối cùng là tái chế.
Lợi ích từ xu hướng công nghiệp xanh
Việc chuyển đổi sang mô hình công nghiệp xanh không chỉ là một trách nhiệm xã hội mà còn mang lại những lợi ích vô cùng thiết thực cho chính các doanh nghiệp. Những lợi ích này được thể hiện rõ nét qua các khía cạnh sau:
- Tăng trưởng kinh doanh: Xây dựng hình ảnh “doanh nghiệp xanh” giúp nâng cao uy tín và giá trị thương hiệu một cách vượt trội. Điều này không chỉ giúp giữ chân khách hàng hiện tại mà còn thu hút một lượng lớn khách hàng tiềm năng mới. Hơn nữa, các doanh nghiệp tiên phong trong lĩnh vực này thường dễ dàng tiếp cận các nguồn vốn đầu tư xanh, các khoản tín dụng ưu đãi từ các tổ chức tài chính và chính phủ.
- Bảo vệ môi trường và sức khỏe người lao động: Đây là lợi ích trực tiếp và rõ ràng nhất. Bằng cách giảm thiểu khí thải, chất thải rắn và nước thải công nghiệp, công nghiệp xanh góp phần bảo vệ hệ sinh thái, làm chậm quá trình biến đổi khí hậu. Song song đó, việc tạo ra một môi trường làm việc an toàn cũng giúp bảo vệ sức khỏe cho người lao động, từ đó nâng cao năng suất lao động.
- Tiết kiệm tài nguyên: Nguyên tắc cốt lõi của mô hình này là “sử dụng ít hơn, tạo ra nhiều hơn”. Điều này giúp doanh nghiệp giảm đáng kể lượng năng lượng, nước và nguyên liệu thô tiêu thụ trên mỗi đơn vị sản phẩm. Các hoạt động tái chế, tái sử dụng chất thải thành nguyên liệu tạo ra một vòng tuần hoàn khép kín vừa giúp giảm chi phí mua nguyên liệu đầu vào vừa giảm chi phí xử lý chất thải.
- Đáp ứng yêu cầu thị trường: Xu hướng tiêu dùng bền vững đang lan rộng toàn cầu. Nhiều quốc gia và khu vực, đặc biệt là EU, Mỹ, Nhật Bản, đã dựng lên những hàng rào kỹ thuật và tiêu chuẩn môi trường nghiêm ngặt đối với hàng hóa nhập khẩu. Các yêu cầu về chứng chỉ xanh, nhãn sinh thái, hay sắp tới là cơ chế điều chỉnh carbon qua biên giới (CBAM) của EU buộc các doanh nghiệp Việt Nam muốn xuất khẩu phải tuân thủ. Do đó, chuyển đổi sang công nghiệp xanh không còn là lựa chọn, mà là điều kiện bắt buộc để tồn tại và hội nhập.
Với những lợi ích toàn diện và thuyết phục như vậy, không có gì ngạc nhiên khi công nghiệp xanh đã và đang trở thành một làn sóng mạnh mẽ, định hình lại nền sản xuất trên toàn thế giới. Việc tìm hiểu các động thái trên thế giới và đối chiếu với thực trạng trong nước sẽ cho chúng ta một cái nhìn toàn cảnh về chặng đường phát triển này.
Xu hướng công nghiệp xanh tại Việt Nam và thế giới
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng trở thành vấn đề toàn cầu, công nghiệp xanh đang nổi lên như một xu hướng tất yếu nhằm hướng đến sự phát triển bền vững. Không chỉ các quốc gia phát triển mà cả những nước đang phát triển như Việt Nam cũng đang từng bước chuyển mình để thích ứng với xu thế này. Dưới đây là hai xu hướng nổi bật của công nghiệp xanh trên thế giới và tại Việt Nam.
– Xu hướng công nghiệp xanh trên thế giới
Trên phạm vi toàn cầu, xu hướng công nghiệp xanh đang phát triển mạnh mẽ với sự dẫn dắt của các quốc gia phát triển. Các nước này đang đẩy mạnh đầu tư vào nghiên cứu và phát triển các công nghệ sạch, năng lượng tái tạo và kinh tế tuần hoàn. Năng lượng mặt trời và năng lượng gió đang dần thay thế cho các nhà máy nhiệt điện than. Mô hình kinh tế tuần hoàn đang được áp dụng rộng rãi để tối đa hóa vòng đời của vật liệu.
Các chính phủ cũng ban hành nhiều chính sách khuyến khích mạnh mẽ như trợ cấp cho các dự án xanh, áp thuế carbon lên các ngành công nghiệp gây ô nhiễm và thiết lập các tiêu chuẩn khí thải nghiêm ngặt. Các hiệp định quốc tế như Thỏa thuận Paris về biến đổi khí hậu đóng vai trò là khung pháp lý chung, thúc đẩy các quốc gia cùng hành động.
– Xu hướng công nghiệp xanh tại Việt Nam
Tại Việt Nam, nhận thức về tầm quan trọng của công nghiệp xanh đã được nâng cao rõ rệt. Chính phủ đã thể hiện sự quyết tâm chính trị mạnh mẽ thông qua việc ban hành “Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn 2050”. Nhiều cơ chế, chính sách ưu đãi về thuế, tín dụng, đất đai đã được triển khai để khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào các dự án sản xuất sạch hơn.
Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi tại Việt Nam cũng đối mặt với không ít thách thức. Rào cản lớn nhất là về vốn đầu tư cho công nghệ mới, trình độ quản lý còn hạn chế. Bên cạnh đó, việc thiếu hụt nguồn nhân lực chất lượng cao có chuyên môn về lĩnh vực này cũng là một khó khăn cần sớm được khắc phục. Dù vậy, với tiềm năng lớn về năng lượng tái tạo cùng sự hỗ trợ từ các tổ chức quốc tế, Việt Nam có đầy đủ cơ hội để thực hiện thành công quá trình chuyển đổi này.
Qua bài viết trên của BIOGENCY, bạn có thể thấy công nghiệp xanh là chìa khóa để giải quyết đồng thời hai bài toán lớn là tăng trưởng kinh tế và bảo vệ môi trường. Quá trình này đòi hỏi sự chung tay, nỗ lực từ chính phủ, cộng đồng doanh nghiệp và mỗi người dân. Đối với các doanh nghiệp đang tìm hướng đi để chuyển đổi, việc tiếp cận các chuyên gia tư vấn chiến lược về phát triển bền vững là bước đi quan trọng nhất để xây dựng lộ trình hiệu quả.
>>>Xem thêm: Giảm phát thải trong chăn nuôi, mục tiêu hướng đến chăn nuôi xanh.
