Quản lý tôm nuôi theo mùa là yếu tố then chốt giúp người nuôi chủ động kiểm soát môi trường ao, hạn chế dịch bệnh và tối ưu hiệu quả sản xuất. Năm 2026, thời tiết được dự báo tiếp tục diễn biến phức tạp với các hiện tượng nắng nóng kéo dài, mưa trái mùa và rét đậm, rét hại cục bộ. Do đó, việc áp dụng các giải pháp quản lý tôm nuôi phù hợp theo từng mùa, từng miền là hết sức cần thiết.
Dự báo tình hình thời tiết năm 2026
Theo bản tin dự báo, cảnh báo khí tượng thủy văn thời hạn mùa trên cả nước từ tháng 11/2025 đến tháng 4/2026 của Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia:
- Không khí lạnh có khả năng hoạt động mạnh trong giai đoạn tháng 11–12/2025 và kéo dài đến tháng 2/2026, gây ra các đợt rét đậm, rét hại tại khu vực miền núi phía Bắc.
- Khu vực Đông Nam Bộ bắt đầu xuất hiện nắng nóng từ đầu tháng 3/2026, cường độ nắng tăng mạnh từ cuối tháng 3 đến đầu tháng 4 và lan dần sang khu vực Tây Nam Bộ.
- Trong mùa khô 2026, khu vực Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) có khả năng xuất hiện mưa trái mùa, gây biến động lớn về nhiệt độ, pH và độ mặn trong ao nuôi.
Những biến động này đòi hỏi người nuôi phải có kế hoạch quản lý tôm nuôi linh hoạt theo từng mùa, từng vùng miền cụ thể nhằm giảm thiểu rủi ro và đảm bảo năng suất.
Hướng dẫn kỹ thuật quản lý tôm nuôi theo mùa tại miền Bắc
Miền Bắc chịu ảnh hưởng rõ rệt của mùa đông lạnh và giao mùa xuân – hè, gây biến động lớn về nhiệt độ nước, độ mặn, dễ làm tôm sốc, giảm ăn và tăng nguy cơ bùng phát dịch bệnh.
– Quản lý tôm nuôi vào mùa lạnh, rét đậm:
Mùa đông miền Bắc thường kéo dài 4 tháng, rõ rệt nhất từ giữa tháng 11 đến cuối tháng 2 năm sau, nhiệt độ xuống thấp, có thời điểm dưới 15 độ C làm tôm (đặc biệt tôm thẻ chân trắng) giảm ăn, chậm lớn và dễ sốc.
Nuôi tôm mùa lạnh bà con nên hạn chế thả giống vào tháng 11-12, nếu nuôi trái vụ bà con chú ý phủ bạt, nhà màng hoặc lưới chắn gió, lắp đặt hệ thống sưởi nước ao tôm, giữ nhiệt trên 26 độ C.
Mực nước ao mùa này nên duy trì sâu từ 1.4-1.6m nhằm ổn định nhiệt độ đáy. Đồng thời bà con lưu ý giảm từ 70-80% lượng thức ăn khi nhiệt độ thấp, ưu tiên thức ăn dễ tiêu hoá. Bổ sung vitamin C, khoáng tăng sức đề kháng cho tôm. Định kỳ bổ sung chế phẩm vi sinh Microbe-Lift AQUA N1 để kiểm soát khí độc ao.
– Quản lý tôm nuôi vào mùa mưa bão:
Miền Bắc thường mưa nhiều, kéo dài từ tháng 6-9 dễ làm ảnh hưởng xấu đến môi trường ao, đặc biệt là làm giảm độ mặn, pH giảm, gây stress cho tôm.
Vào mùa mưa, bà con lưu ý nếu ao nuôi ở vùng đất phèn, bà con cần đầu tư lót bạt đáy, bạt bờ, cải tạo ao thật kỹ, không nên phơi đáy quá lâu sẽ gây ra các vết nứt dẫn đến xì phèn. Khi mưa lớn, nhất là vùng đất phèn, ao cũ, ao sâu có tuần hoàn nước kém, bà con nên bón vôi đều khắp ao để tăng pH nước trên 7.5, sau đó giảm thức ăn cho đến khi quan sát thấy tôm bình thường trong các sàng ăn. Duy trì mực nước ao từ 1.4-1.6m để ổn định nhiệt và pH.
Mùa mưa làm thực vật phù du hoạt động chậm, bà con chú ý sục khí và quạt nước cần hoạt động một cách tối đa đều để cung cấp oxy cho tôm, hạn chế phân tầng trong ao. Có thể sử dụng men vi sinh Microbe-Lift AQUA C để gây màu ao, loại bỏ chất rắn lơ lửng, thức ăn thừa trong ao, giảm rủi ro hình thành khí độc. Sau mưa bà con có thể thay nước một phần để loại bỏ ô nhiễm và duy trì chất lượng nước ổn định.
– Quản lý tôm nuôi vào giao mùa:
Thời điểm giao mùa xuân – hè và hè – thu, nhiệt độ thường chênh lệch rất lớn dễ phát sinh bệnh đường ruột, EMS, phân trắng ở tôm. Lúc này bà con chú ý giữ màu nước ao ổn định, tránh thay nước đột ngột, tăng sục khí ban đêm và đừng quên bổ sung vitamin C, khoáng, men vi sinh đường ruột Microbe-Lift DFM để phòng ngừa dịch bệnh.
– Quản lý tôm nuôi vào mùa nắng nóng cao điểm:
Thời điểm nắng nóng cao điểm ở miền Bắc thường rơi vào tháng 5,6, có nơi ghi nhận nhiệt độ trên 36-38 độ C. Nhiệt độ cao khiến tôm hoạt động nhiều, tăng chất thải hữu cơ, dễ thiếu oxy về đêm, tăng nguy cơ vi khuẩn phát triển, tấn công gây bệnh (đục cơ, nổi đầu) chết hàng loạt.
Vào mùa nắng nóng bà con chú ý duy trì mực nước ao 1.3-1.5m, nên bổ sung nước sạch vào ban đêm để hạn chế tảo nở hoa và giảm biến động nhiệt. Sử dụng lưới che ao giúp giảm nhiệt độ, tránh tôm sốc nhiệt, tăng cường quạt nước, giảm 60-70% lượng thức ăn so với ngày thường, bổ sung vitamin, men tiêu hoá, khoáng cho tôm. Bổ sung men vi sinh Microbe-Lift AQUA N1 để giảm khí độc trong ao.
Hướng dẫn kỹ thuật quản lý tôm nuôi theo mùa tại miền Nam
Miền Nam thường chịu ảnh hưởng của gió mùa, mưa kéo dài và nắng nóng gay gắt, đặc biệt vùng ĐBSCL, ảnh hưởng không nhỏ đến quá trình nuôi tôm.
– Quản lý tôm nuôi vào mùa lạnh:
Ở miền Nam, mùa lạnh thường rơi vào cuối năm – đầu năm (khoảng tháng 11–2 âm lịch), dù không rét sâu như miền Bắc nhưng nhiệt độ ban đêm giảm, chênh lệch ngày – đêm lớn, kèm gió chướng và mưa trái mùa. Khi nuôi tôm giai đoạn này cần lưu ý điều chỉnh giảm mật độ thả, kiểm soát nhiệt độ, quản lý thức ăn chặt chẽ, bổ sung dinh dưỡng, khoáng, quản lý đáy ao để giảm khí độc và nguy cơ dịch bệnh.
- Kiểm soát nhiệt độ: Nhiệt độ lý tưởng từ 28-32 độ C với tôm thẻ và 26- 30 độ C với tôm sú. Duy trì mực nước ao 1.4-1.8m, che chắn bờ ao hướng gió lạnh, hạn chế thay nước vào sáng sớm và ban đêm.
- Quản lý thức ăn: Bà con giảm 10-20% lượng thức ăn, chia thành các cữ nhỏ, theo dõi sàng ăn thường xuyên để điều chỉnh khi cần.
- Tăng cường quạt nước, sục khí ban đêm, bổ sung khoáng định kỳ, hạn chế thay nước đột ngột.
- Bổ sung vitamin C, men vi sinh Microbe-Lift AQUA SA để xử lý đáy ao, giảm khí độc.
– Quản lý tôm nuôi vào mùa nóng:
Mùa nắng nóng miền Nam thường kéo dài từ tháng 3-6 âm lịch, nhiệt độ tăng cao ảnh hưởng lớn đến tôm, làm tăng nguy cơ dịch bệnh. Về cơ bản cách chăm sóc sẽ khá tương đồng nuôi tôm miền Bắc là che chắn, duy trì mực nước, tăng cường quạt nước, quản lý khí độc, giảm thức ăn. Bổ sung men vi sinh xử lý bùn đáy, men vi sinh để phòng bệnh (EMS, phân trắng, gan tụy) .
– Quản lý tôm nuôi vào mùa mưa:
Mùa mưa miền Nam kéo dài từ tháng 7-10 âm lịch, nước mưa sẽ làm thay đổi các chỉ số trong ao, nhiệt độ, độ mặn giảm, tảo và vi khuẩn gây bệnh có cơ hội phát triển. Mùa mưa giảm ánh sáng mặt trời làm chậm quá trình quang hợp cũng khiến lượng DO trong ao thấp, ao xuất hiện tảo tàn. Mùa mưa bà con chú ý:
- Bà con bón vôi dọc bờ ao trước khi có dấu hiệu mưa kết hợp quạt nước để tránh phân tầng nước.
- Kiểm soát nhiệt độ, pH, độ mặn, DO, khí độc (NH3, H2S).
- Giảm lượng thức ăn, bổ sung vitamin C, khoáng để tăng cường sức đề kháng, giúp tôm lột vỏ dễ dàng hơn.
- Sau mua nên tạt zeolite, sau đó tạt vi sinh để tăng cường xử lý chất dư thừa trong ao.
- Dự trữ máy phát điện phòng mất điện kéo dài.
Quản lý tôm nuôi theo mùa năm 2026 bà con cần chủ động và linh hoạt trước những biến động thời tiết ngày càng phức tạp. Việc kiểm soát môi trường ao nuôi, điều chỉnh dinh dưỡng hợp lý và áp dụng các giải pháp sinh học phù hợp sẽ giúp bà con giảm rủi ro dịch bệnh, ổn định năng suất và hướng tới nuôi tôm bền vững, hiệu quả lâu dài.
Để được hỗ trợ tư vấn chi tiết giải pháp nuôi tôm an toàn sinh học, chủ động kiểm soát biến động khí hậu, bà con vui lòng liên hệ BIOGENCY qua HOTLINE 0909 538 514.
>>>Xem thêm: Sử dụng Probiotics trong nuôi tôm và một số vấn đề cần lưu ý
